TEOTWAYKI

- Μετά από 13 μήνες ο Techie Chan έγραψε τη "συνέχεια" του επικού TEOTWAYKI. Ευκαιρία να θυμηθούμε ή να γνωρίσουμε το Νο1 πριν πάμε στο (εξίσου σύντομο :) ) σίκουελ. Καλή διασκέδαση! ...

(πηγή)

του Techie Chan
(7/4/2010, edit 16/9/2010)

Συζητάμε τη στάση πληρωμών και την έξοδο από ευρώ. Αρχικά θα δείξουμε πως έξοδος χωρίς στάση είναι αδύνατη, ενώ η στάση χωρίς έξοδο είναι πιθανή τεχνικά, σχετικά πιο απίθανη όμως πολιτικά. Στη συνέχεια θα δούμε το τι σημαίνει μία στάση πληρωμών και ταυτόχρονη φυγή από το ευρώ. O τίτλος σημαίνει The End Of The World As You Know It.

Nα διευκρινίσουμε εδώ κάτι που έχουν ρωτήσει κάποιοι. Πότε συμφέρει ένα κράτος να κηρύξει στάση πληρωμών;

Τα κέρδη λοιπόν μιας στάσης πληρωμών αυξάνονται 

• α) όσο αυξάνεται το μέγεθος του χρέους που αναδιαπραγματεύεται, και 
• β) όσο μικρότερα είναι τα πρωτογενή (δηλαδή τα ελλείμματα δίχως τοκοχρεολύσια) ελλείμματα μία κυβέρνησης σήμερα και στο μέλλον. 

Το α είναι αυτονόητο, το β έχει νόημα καθώς η στάση πληρωμών θα οδηγήσει σε αποκλεισμό από τις αγορές. Όσο μεγαλύτερη είναι η δυνατότητα του κράτους να έχει πλεονάσματα, τόσο μικρότερη είναι η ανάγκη του να βγει στη γύρα να δανειστεί. Άρα ένα κράτος με πρωτογενές πλεόνασμα τώρα και στο μέλλον εξασφαλίζει την επ’αόριστο ανεξαρτησία του απέναντι στις αγορές. Και φυσικά όσο μεγαλύτερη είναι η ανεξαρτησία, τόσο καλύτεροι θα είναι και οι όροι που θα δανειστεί από τις αγορές όταν αυτό συμβεί.

Debtocracy: Γιατί δεν συνυπέγραψα

του Γιάννη Βαρουφάκη

από το protagon

Το ντοκιμαντέρ Debtocracy το είδατε φαντάζομαι (αν όχι πατήστε εδώ για να το δείτε - αξίζει). Πριν το σχολιάσω, ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

Στις 2 Φεβρουαρίου πήρα ένα email από τον Jamie Galbraith, γνωστό οικονομολόγο (και γιο του μεγάλου John Kenneth Galbraith), με το οποίο με ρωτούσε την άποψή μου για την προσπάθεια δημιουργίας μιας Επιτροπής Λογιστικού Ελέγχου (ΕΛΕ) της οποίας στόχος θα ήταν να μελετήσει προσεκτικά την σύσταση του ελληνικού δημόσιου χρέους: σε ποιον χρωστάμε, πότε δανειστήκαμε, για ποιον λόγο, τι έγιναν αυτά τα χρήματα, κατά πόσον η Βουλή και η κοινή γνώμη τηρείτο ενήμερη για αυτές τις συμφωνίες δανεισμού κλπ. (Το κείμενο με το οποίο περιγράφεται η συγκεκριμένη προσπάθεια διατίθεται εδώ ενώ μια πολύ πιο επιστημονικά διεξοδική παρουσίαση, υπό την επιμέλεια του καλού συνάδελφου Κώστα Λαπαβίτσα, βρίσκεται εδώ). Το ερώτημα του Galbraith ήταν αν θεωρώ σκόπιμο να υπογράψει (κι αν εγώ θα υπέγραφα).

Διάβασα προσεκτικά το σκεπτικό της ΕΛΕ. Εξ αρχής η προδιάθεσή μου ήταν θετική. Πράγματι, η διαφάνεια και η λογοδοσία αποτελούν βασικές αρχές της δημοκρατίας χωρίς τις οποίες η δημοκρατία δεν είναι παρά ένα άδειο πουκάμισο με το οποίο καλύπτονται λογιών-λογιών απολυταρχικές ανομίες. Ο λαός, είναι αλήθεια, δικαιούται να γνωρίζει σε ποιον χρωστά και τι έγιναν τα χρήματα τα οποία δανείστηκαν κατά καιρούς οι κυβερνώντες στο όνομά του. Ιδίως όταν η αποπληρωμή του χρέους είναι τόσο δυσβάστακτη που θέτει υπό απειλή ακόμα και την ύπαρξη της χώρας.

Κι όμως. Όταν τελείωσα την ανάγνωση του σκεπτικού της ΕΛΕ, και μετά από βασανιστική σκέψη, αποφάσισα ότι δεν θα συνυπέγραφα την προσπάθεια. Η απάντησή μου στον Galbraith ήταν η εξής (σε δική μου ελεύθερη μετάφραση):

Καπιταλιστική κρίση, απεχθές χρέος και αθέτηση πληρωμών

σκίτσο του Χρήστου Τολιάδη από το Διαδίχτυ

του Γιάννη Τόλιου
από την Αυγή

Η κρίση δημόσιου χρέους παρουσιάζει ξεχωριστό ενδιαφέρον γιατί αγγίζει όχι μόνο ουσιαστικές πλευρές του οικονομικού προβλήματος, αλλά γιατί θίγει κρίσιμα ζητήματα στρατηγικής και τακτικής του αριστερού κινήματος στην Ελλάδα και στην Ε.Ε. Η κρίση που βιώνουμε είναι κρίση του καπιταλιστικού συστήματος» και ιδιαίτερα του νεοφιλελεύθερου μοντέλου διαχείρισης του. Ταυτόχρονα είναι κρίση της «Ευρωζώνης» και του ελληνικού καπιταλισμού και των νεοφιλελεύθερων πολιτικών που εφάρμοσαν οι κυβερνήσεις Ν.Δ. και ΠΑΣΟΚ.

1. Κρίση της Ευρωζώνης και του ευρώ

Το οικοδόμημα της ΟΝΕ αποδείχτηκε σαθρό! Πρόκειται για νόθα οικονομική ένωση, χωρίς ενιαία μακρο-οικονομική και αναπτυξιακή πολιτική, χωρίς κοινωνική πολιτική κ.ά., που εξυπηρετεί τις ισχυρές οικονομίες της Ευρωζώνης, κυρίως της Γερμανίας. Στα δέκα χρόνια λειτουργίας της υπήρξαν αντιφατικές εμπειρίες. Την ευφορία των πρώτων χρόνων διαδέχτηκε μια βαθιά κρίση που η εκκόλαψη της ανάγεται στα πρώτα χρόνια δημιουργίας της. Αυτό δείχνει το συνεχώς αυξανόμενο έλλειμμα του ισοζύγιο πληρωμών της περιφέρειας με αποτέλεσμα την αύξηση του δημόσιου και ιδιωτικού χρέους.!

Η κυβέρνηση εκδίδει δεύτερο "εσωτερικό νόμισμα"!

σκίτσο του Π. Τσιολάκη

του Παναγιώτη Λαφαζάνη

από ISKRA

Πρωτοφανής ρύθμιση αλλά αληθινή! Με την παράγραφο 12 του άρθρου 45 του φορολογικού νομοσχεδίου το Δημόσιο θα μπορεί, και μάλιστα αναδρομικά από την 12.12.2010, «να εξοφλεί «παντός είδους» (!!!) υποχρεώσεις του, σε εθνικό (από πότε υπάρχει εθνικό νόμισμα;) ή αλλοδαπό νόμισμα, προς όλους τους φορείς του δημοσίου ή ιδιωτικού τομέα, με τη σύμφωνη γνώμη τους, με έκδοση κρατικών χρεογράφων, ή εντόκων γραμματίων ή ομολόγων ή άλλων τίτλων δανεισμού, στο πλαίσιο του εκάστοτε εκτελούμενου προϋπολογισμού»! Αυτά γράφονται επί λέξει στην εν λόγω διάταξη του φορολογικού νομοσχεδίου που κατέθεσε η κυβέρνηση!

Είναι το 2011 η καταληκτική χρονιά για την Ελληνική Οικονομία;

(πηγή)

του Δημήτρη Καζάκη
στο Hellenic Nexus, (τ. 47, 12/10)  
πηγή: You Pay Your Crisis

Η επίσημη πτώχευση της Ελλάδας είναι πλέον προ των πυλών. Το καθεστώς της χρεοκοπίας που έχει επιβληθεί με το μνημόνιο και κυρίως τη δανειακή σύμβαση του Μαΐου, έχει προετοιμάσει ήδη το έδαφος για την επίσημη πτώχευση. Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι πότε και με ποιους όρους θα συμβεί αυτή η επίσημη πτώχευση, αν θα είναι «ελεγχόμενη» ή όχι και ποιος θα είναι εκείνος που θα την επιβάλει. Το ΔΝΤ και οι ΗΠΑ μονομερώς, ή η Γερμανία και η ευρωζώνη σε συνεργασία με το ΔΝΤ; Αυτόν τον καυγά βλέπουμε να έχει φουντώσει από την επομένη των εκλογών, με ανταλλαγή επιτιμητικών δηλώσεων ανάμεσα στις δυο πλευρές και τον κ. Παπανδρέου να ταλαντεύεται πότε προς τη μια και πότε προς την άλλη μεριά. Άλλωστε ο πρωθυπουργός και η κυβέρνησή του είναι απλοί παρατηρητές στην υπηρεσία εντολών άνωθεν και έξωθεν.  

Ερίκ Τουσέν: «Ανοίξτε τα βιβλία του δημόσιου χρέους»!

συνέντευξη του Ερίκ Τουσέν

στον Λεωνίδα Βατικιώτη

για τα Επίκαιρα (9-15/12/10)

(πηγή: Λεωνίδας Βατικιώτης)

Στη δημιουργία Επιτροπής Λογιστικού Ελέγχου που θα δώσει τα νομικά και ηθικά επιχειρήματα για την παύση πληρωμών του δημοσίου χρέους καλεί ο διακεκριμένος επιστήμονας και αγωνιστής Ερίκ Τουσέν στη βαρυσήμαντη συνέντευξη που παραχώρησε στα Επίκαιρα. Ο Ερίκ Τουσέν δεν μιλάει στη βάση υποθέσεων. Έχοντας ενεργή συμμετοχή στην Επιτροπή Λογιστικού Ελέγχου που συγκρότησε ο πρόεδρος του Ισημερινού, Ραφαέλ Κορέα, πριν τρία χρόνια μεταφέρει την πολύτιμη εμπειρία του από τις καθόλα νόμιμες μεθόδους που χρησιμοποίησε ο πρόεδρος του Ισημερινού για να απαλλαγεί από ένα μεγάλο μέρος του δημοσίου χρέους. Μέχρι και την δευτερογενή αγορά χρησιμοποίησε ο Κορέα με τις κατάλληλες κινήσεις για να μειώσει το δημόσιο χρέος. Υπήρχε όμως πολιτική βούληση, όχι άνευ όρων παράδοση στους ξένους πιστωτές και διαπόμπευση της χώρας, όπως στην Ελλάδα!

Ψάξτε πώς φούσκωσε το χρέος σας και διαγράψτε το

Να μιμηθούμε τον Ισημερινό και τη δημιουργία επιτροπής οικονομικού ελέγχου για το εξωτερικό χρέος, προτρέπει ο Καναδός μαρξιστής οικονομολόγος, Μάικλ Λίμποβιτς

συνέντευξη του Μάικλ Λίποβιτς

στον Μωυσή Λίτση

από την Ελευθεροτυπία

«Πιστεύω πως η απάντηση είναι η διαγραφή του χρέους· αλλά το άνοιγμα των βιβλίων είναι μία καλή αρχή!», δηλώνει στην «Ε», ο Καναδός μαρξιστής οικονομολόγος Μάικλ Λίμποβιτς και σύμβουλος, μεταξύ άλλων, της κυβέρνησης Τσάβες στη Βενεζουέλα, απαντώντας σε ερώτηση σχετική με την κρίση χρέους στην Ελλάδα και την Ευρώπη.

Η Κάρα του Αγίου Γλυκερίου

από Techie Chan

Μετά την περιφορά της Κάρας του Αγίου Σουλπικίου, (Αυγή 4/5/10), ήρθε η ώρα να βγάλουμε στη φόρα την Κάρα του Αγίου Γλυκερίου. Μπορείτε να δείξετε το παραπάνω διάγραμμα (από τον προϋπολογισμό του 2011) σε οποιονδήποτε οικονομολόγο θέλετε, κι αν σας απαντήσει πως υπάρχει διέξοδος, σας δίνω το δικαίωμα να τον γιαουρτώσετε (και να του πάρετε το πτυχίο, αλλά με τον ρυθμό που παίρνουμε πτυχία θα μας μείνουν ελάχιστοι “ειδικοί” μέχρι τον επόμενο χρόνο).

Η Ελλάδα δεν θα αποφύγει την αναδιάρθρωση του χρέους

(πηγή)

του Μάκη Ντόβολου

από την Αυγή

Το ερώτημα για το αν πρέπει ή συμφέρει την Ελλάδα να προχωρήσει σε αναδιάρθρωση χρέους ή ακόμη περισσότερο σε στάση πληρωμών προκαλεί συζητήσεις τόσο εντός όσο και εκτός χώρας. Επίσης αποτελεί ένα ακόμη σημείο αντιπαράθεσης στον χώρο της αριστεράς. 

Αυτό που πρέπει να σημειώσουμε είναι ότι όσες χώρες έλαβαν στο παρελθόν την απόφαση να προχωρήσουν σε αναδιάρθρωση του χρέους, με τη μία την άλλη μορφή, το έπραξαν γιατί εξαναγκάστηκαν από τις συνθήκες, ως έσχατη λύση στο οικονομικό αδιέξοδο στο οποίο είχαν περιέλθει. Επομένως το καλό ή το κακό σε αυτή την περίπτωση είναι σχετικό. Ναι μεν η αναδιάρθρωση του χρέους ή και η στάση πληρωμών δεν είναι, γενικώς, κάτι θετικό για μια χώρα αλλά υπό συγκεκριμένες συνθήκες και προϋποθέσεις μπορεί να αποτελέσει μια σωτήρια λύση.

Ευρωπαϊσμός ή διεθνισμός;

σκίτσο του Andy Davey από το βιβλίο
"Η γελοιογραφία στην Ευρώπη των 27"

του Στάθη Κουβελάκη 

από την Εποχή

Υπάρχουν φορές που οι διαφωνίες δεν αφορούν τόσο τις απαντήσεις που δίνονται σε ένα ερώτημα αλλά το ίδιο το ερώτημα. Κάτι παρόμοιο πιστεύω ότι συμβαίνει με την περίπτωση του φίλου και συντρόφου Τάκη Μαστρογιαννόπουλου (ΤΜ) στο άρθρο του με τίτλο «Οι εθνικές και διεθνείς πλευρές της κοινωνικής ανατροπής» («Εποχή», 7 Νοεμβρίου 2010). Απαντώντας σε προηγούμενο κείμενό μου στα «Ενθέματα» («Αυγή», 10 Οκτώβρη 2010), ο ΤΜ αναφέρει ως «φλέγοντα και επίδικα ζητήματα της συγκυρίας», το «μεταβατικό πρόγραμμα, τη στάση πληρωμών και την έξοδο από το ευρώ», και, τέλος, το «ιδιαίτερα σημαντικό» θέμα της «σχέσης του εθνικού με το διεθνές». Και διευκρινίζει αμέσως ότι «εξάλλου με αυτό το τελευταίο θα ασχοληθώ». Μπορούμε όμως να έχουμε σήμερα, εντός της Αριστεράς, μια πολιτική, και όχι αφηρημένα ακαδημαϊκή, συζήτηση για τη σχέση του εθνικού με το διεθνές, χωρίς να δίνουμε κεντρική θέση ακριβώς σ’ αυτά τα «φλέγοντα και επίδικα ζητήματα της συγκυρίας», όπως τα χαρακτηρίζει ο ΤΜ, που είναι το χρέος, ο ρόλος της ΕΕ, η λειτουργία της ευρωζώνης;

Η χώρα σε τροχιά αυτοκτονίας

(πηγή)

συνέντευξη Κώστα Λαπαβίτσα

στον Αποστόλη Ζώη
από εφ. Ελευθερία

via tvxs

«Όσο αυξάνεται η ανεργία και χειροτερεύουν οι τραπεζικές πιστώσεις, τόσο χειρότερα θα γίνονται τα πράγματα για τις επενδύσεις. Υπάρχει κίνδυνος να λιμνάσει η ελληνική οικονομία για χρόνια», δηλώνει ο καθηγητής οικονομικών στη Σχολή Ανατολικών και Αφρικανικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Λονδίνου, Κώστας Λαπαβίτσας, σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Ελευθερία» και στον Αποστόλη Ζώη. Ακολουθεί ολόκληρη η συνέντευξη.

Περί της στάσης πληρωμών

Φωτογραφία του Ζαν Σαμπριέ, 1955 (πηγή)

του Ευκλείδη Τσακαλώτου 

από τα Ενθέματα 

της Κυριακάτικης ΑΥΓΗΣ

Σε προηγούμενο άρθρο («Ενθέματα», 5.9.2010) ασχολήθηκα με την έξοδο από το ευρώ ως αριστερή στρατηγική για την έξοδο από την κρίση. Επιχειρηματολόγησα ότι το πρόβλημα δεν είναι τόσο το ευρώ όσο το πλαίσιο στο οποίο λειτουργεί. Στο παρόν άρθρο θέλω να εκφράσω ένα παρόμοιο σκεπτικισμό για τη στρατηγική της στάσης πληρωμών.

Η στάση πληρωμών έχει αρκετά πλεονεκτήματα. Εκμεταλλεύεται το γεγονός ότι αν χρωστάς πολλά σε έχουν ανάγκη οι πιστωτές σου, και αυτό σου δίνει εν δυνάμει μεγάλη διαπραγματευτική ισχύ. Όπως παρατηρεί συχνά ο Κώστας Λαπαβίτσας, σε αυτές τις περιπτώσεις έχει μεγάλη σημασία ποιος παίρνει την πρωτοβουλία, και άρα μπορούμε να βρεθούμε σε δύσκολη κατάσταση, με την επιβολή ακόμα πιο σκληρών μέτρων, αν την πρωτοβουλία για μια αναδιάρθρωση του χρέους την πάρουν οι πιστωτές μας. Επιπλέον, η στάση πληρωμών ανταποκρίνεται σε ένα δίκαιο και διευρυμένο αίσθημα ότι την κρίση δεν πρέπει να την πληρώσουν αυτοί που δεν ευθύνονται για την κρίση.

Είναι η άρνηση της πληρωμής του χρέους «διαχειριστική» πρόταση;

Αναδημοσιεύω το κείμενο του Δημήτρη Καζάκη που απαντά στον Ριζοσπάστη (κι όχι μόνο!) για την πρόταση άρνησης πληρωμής του χρέους και εξόδου από ευρώ. (σχετικά) Πιστεύω πως αξίζει τον κόπο να διαβαστεί, αφού θίγει θέματα που έχουν περάσει στον χώρο των μη συζητήσιμων για τα δύο μεγάλα κόμματα της αριστεράς.*..

(πηγή joe-ks.com)

Είναι η άρνηση της πληρωμής του χρέους «διαχειριστική» πρόταση;
Του Δημήτρη Καζάκη (οικονομολόγου, αναλυτή) 
(από Stop Cartel)

Στον Ριζοσπάστη της 26ης Μαΐου εμφανίστηκαν δυο σχόλια σχετικά με την πρόταση για την άρνηση της πληρωμής του χρέους και την έξοδο από το ευρώ, την οποία ταυτίζουν με την αναδιαπραγμάτευση του χρέους και έτσι αποφαίνεται ο ανώνυμος αρθρογράφος της εφημερίδας ότι 

«όσο κι αν καμώνονται και οι μεν και οι δε, ότι οι προτάσεις τους αποτελούν το αντίδοτο στην κρίση, η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Καμία από τις δύο απόψεις δεν μπορεί να αντιμετωπίσει την καπιταλιστική κρίση, γιατί καμία από τις δύο δεν συγκρούεται με την πηγή της κρίσης, δηλαδή το ίδιο το καπιταλιστικό σύστημα που σαπίζει»

 Αυτό που κάνει εντύπωση είναι η ευκολία με την οποία η πρόταση για άρνηση της πληρωμής του χρέους και έξοδο από το ευρώ ταυτίζεται με μια φιλομονοπωλιακή ανάπτυξη. 

Εφικτή η διάσωση της χώρας, μόνο με τον λαό στο προσκήνιο!

σκίτσο Γιάννη Καλαϊτζή από Ελευθεροτυπία 

Το χρέος και η οικονομική κατοχή οδηγούν την Ελλάδα στη διάλυση

Του Δημήτρη Καζάκη  (οικονομολόγου - αναλυτή*)
Από Ανεμογκάστρι

Η Ελλάδα βρίσκεται ήδη υπό καθεστώς χρεοκοπίας. Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει ότι αδυνατεί να εξυπηρετήσει τα χρέη της από μόνη της. Κι έτσι από την 6η Μαΐου έχει τεθεί επισήμως υπό καθεστώς νέας κατοχής από την «τρόικα», δηλαδή από την ΕΚΤ, την Κομισιόν στις Βρυξέλλες και το ΔΝΤ.

Ποιος είναι ο στόχος αυτού του καθεστώτος κατοχής; Να τεθεί η χώρα σε μια ιδιότυπη «καραντίνα» για να μην επεκταθεί η αποκαλούμενη «μόλυνση» και στις υπόλοιπες χώρες της Ευρωζώνης. Το κύριο ενδιαφέρον της «τρόικας» δεν είναι η κατάσταση ή η αποκατάσταση της οικονομίας της χώρας, αλλά η προστασία των μεγάλων ευρωπαϊκών τραπεζών και του ευρώ.